Esta noite, «Os Atlánticos» sumábanse á causa veciñal da súa vila: unha empresa pretendía instalar unha planta química, e os veciños opóñense, enfrontándose co dono dos terreos e o alcalde, de quen depende a recalificación… o «pan nuestro de cada día» en Redondela. O episodio remata con xúbilo popular, porque un xacemento arqueolóxico impide a recalificación dos terreos, hasta recibiren a nova de que o concello veciño, máis cacique aínda, vai instalar a planta vía expropiación urxente, para evitar problemas. «Menuda mierda», dixen eu, non co desenlace senon coa «boa nova» do providencial asentamento romano, antídoto de recualificacións caiciquiles.

Si, menuda mierda, dito por alguén (eu) que leva dous anos invertindo boa parte do seu tempo libre nestes menesteres, intentando facer valer os propios argumentos da administración sobre a conservación da natureza e o patrimonio, para evitar que nos metan aquí unhas obras que non queremos. Dous anos acumulando unha forte sensación de noxo ó ter que escoitarlle a barrigóns profesionais palabras feitas de ignorancia, cinismo, e desfachatez en proporcións arbitrarias, aprendidas na escola da supervivencia política, esa cuia máxima é «sostenella y no enmendalla» con razón ou sen ela. A estas alturas, parafraseando ó sabio con perdón da audiencia, «se me estén empezando a inflar los cojones» (minuto 9:15) de tanto cinismo. En toda Galicia, ducias de colectivos préganlle ó ceo que no seu entorno apareza un castro ou algunha extraña especie de fento, ou tratan de estirar as lindes da Rede Natura 2000 na esperanza de que, co amparo da lexislación, lles sirva como argumento definitivo para deter algún proxecto vendido como progreso, por outros, nalgures. Vaia por diante unha cousa, a esperanza é o último que se perde, pero non deben situala nesa regulación da conservación porque é papel mollado. Á hora da verdade, se hubera que facer grava para morteiro coa catedral de Santiago, faríana sen problema; cos técnicos como escudo, con feitos consumados ou tapando bocas cos cartos de todos, nada é intocable, e a experiencia demóstrao.
Pero non é o desprezo polo patrimonio ou o entorno, o que me crispa hasta o exabrupto. Incéndiame o corazón ver cómo a xente se ve obrigada a recurrir a isto porque a súa vontade, directamente, non vale nada. Poderíamos debatir hasta o esgotamento se estas ou aquelas obras son necesarias, se compensan o dano coa súa productividade… ou o que desexen, pero estar nunha terra na que a xente non ten dereito a escoller onde e cómo vivir dame noxo. Dame noxo a esperanza de que a vila ficticia dos «Atlánticos» se salve dunha industria química rexeitada popularmente gracias a unhas pedras soterradas hai vinte séculos, e non polo feito de se impoñer a vontade popular nun estado democrático. Igual que me da noxo pensar nos que están desexando viaxar co seu coche pola futura autovía Pontevedra-Vigo, a expensas de centos de personas deban renunciaren imperativamente ó lugar onde viven agora por decisión libre.
Non, non hai progreso ningún válido para xustificar os ouvidos xordos a personas que van ver como unha excavadora tira coa súa casa ou lle cambian os pinos por naves industriais no seu vecindario. Por moi razonados e calculados que estén os proxectos, por moita demanda social que exista (xeralmente a kilómetros da zona afectada) dos mesmos, facelos sen consenso coas personas afectadas non é democrático, e despótico. Darlle preferencia ós asentamentos urbanos fronte todos os demáis, e discrimianción. E dixen consenso porque sei imposible acadar a unaminidade, como tamén sei que democracia non é nin o goberno das maiorías, nin dos partidos políticos nin dende despachos anecoicos. Non sei se é preciso revisar a lexislación vixente ou bastaría con poñer a políticos e outras «forzas vivas» no seu correcto lugar, pero compre facerlle chegar á xente a mensaxe de que a súa vontade debe prevalecer, aínda por riba do progreso, do patrimonio e de calquera outra cousa. Debe chegar o día no que teñamos dereito a escoller cómo e onde queremos vivir, e no que entendamos a ausencia de dereito algún a demandar melloras para nos a expensas de outros que se sinten perxudicados.

«¿Alguén pode explicarme por qué se dice que unha vila “medra” cando pasa de ter vivendas unifamiliares a bloques de edificios e a economía migra do sector primario ó terciario?»

«A tendencia das clases máis baixas é a de ir concentrándose nas cidades na procura de máis oportunidades de aumentar o seu nivel de vida. A tendencia das clases pudentes é a de marchar das cidades cara asentamentos máis reducidos nos que gañar en tranquilidade e aumentar as oportunidades de ter prestixio e relación social. Hai algo sumamente estúpido nesa dinámica.»

Temos superados os problemas causados pola treboada do outro día, con un tinglado provisional que me volve abrir a xanela a este mundo. O primeiro que fago é a reflexión típica (miña) de esta parte do almanaque.

Resulta sorprendente que, coa idade, vaise descubrindo na xente maior, aqueles mesmos que nos inculcaron o Nadal cando éramos pequenos, un pouso de tristura que se revolve cando chegan estas datas de felicidade por imposición. Ignoro as causas, mais intúo que as ausencias e as incertezas pesan, cos anos, máis que os números vermellos do calendario, e unha nova lección é tomada de estas personas, de quen aprendemos por natureza.
Imaxina un como puido ser o nadal de 1940, por exemplo e sen segunda intención, e ten que borrar da mente os cordóns de luces mercados nos chinos, as galas da televisión, os comercios abertos os domingos e todas esas cousas imprescindibles á hora de darlle vida a un espíritu navideño de campaniñas e voces en off masculinas que asocian felicidade e bos propósitos con algo que, indefectiblemente, nos vai custar cartos.
Sen embargo, a xente maior bota de menos aquel nadal do ano 40 en branco e negro, cando apenas se mercaba o azucre que lle mesturaban ó viño das torradas, e por algunha razón será. Non vou largar o discurso típico, tradicionalista, anti-consumista, nin anti-tópicos. Non. Somentes os vou convidar a investigaren esa razón, e desexarlles que, este ano, a topen.

A pasada fin de semana, un lóstrego provocou a inutilización parcial do noso equipo informático. Mentres se prolongan as tarefas de reparación, a dificultade do acceso a internet obriga a suspender provisionalmente a actualización de este blog, polo menos hasta a dentro de unha semana. Os comentarios seguiran a ser atendidos.
Perdín a conta das veces que a liña telefónica nos trae un becho, en forma de descarga eléctrica, que nos afurrica o ordenador. Cando foi a terceira, hai alá para catro anos, tramitei unha reclamación a través da oficina de defensa do consumidor do Concello de Redondela, que foi resolta en beneficio da compañía. Eu sigo pensando que, tal e como a empresa se ten facer cargo dos danos ocasionados, por exemplo, por un poste guindado polo vento sobre un coche, tamén debería ser responsable dos picos de corriente que viaxan polo seu fío de cobre, por máis que estes teñan a súa orixe en fenómenos atmosféricos.
Desafortunadamente, non teño moito tempo para poñerme a lidar agora nas administracións competentes, pero gustaríame saber se alguén coñece precedentes de reclamacións deste tipo gañadas polo usuario.

Segundo sábado de mes, e volvo subir unha soa foto que se basta por sí mesma, tomada apenas a uns metros da miña casa.
Trátase dun paso subterráneo construído recientemente (aínda non está aberto ó tráfico) na estrada N-550 aquí, en Redondela, para evitar ter que cruzala nun treito de curvas bastante perigosas. De feito, ademáis de que ten habido épocas de sairse dous coches á semana (cousas de non saber peraltar as curvas), o ano pasado morreron dous peatóns en sendos accidentes.
A idea de permeabilizar a estrada nesa zona é boa pero:
1º Sobre o gardarraíl «bionda» creo que xa non é preciso explicar que está fora de lugar seguir a instalalos.
2º ¿Por onde pasamos as persoas, a pe, en bici, ciclomotor, maquinaria agrícola, etcétera?
Neste caso, non costaba o mesmo facelo ben, senon que podería chegar a custar menos se algún día un coche leva a unha persona por diante.
Do Ministerio de Fomento e a Demarcación de Carreteras do Estado en Galicia, non podemos esperar nada (nada bo), pero tampouco de alcaldes, medios de comunicación e outros poderes que berran «¡infraestructuras!» contínuamente, esquecendo que en Galicia, entre outras cousas, vive xente.

Cando se aprobou a Lei do Xurado eu tiña dezaseis anos, e tiven a sensación de que, algún día, me traería problemas. A principios de novembro pasado recibín unha carta notificándome que me tocara entrar na lista de candidatos a xurado, nunha desafortunada confirmación daquela «visión». A continuación, apunto aquí o texto da instancia pola que solicitei ser borrado de esa lista, onde creo deixar suficientemente clara a clase de problemas que me vai traer a lei do xurado.

«Ilustrísimo Señor:

F. Míguez.»

A miña solicitude foi rexeitada porque se basea nunha excusa non contemplada na lei, que cita as típicas dos cargos públicos, cargas familiares, etc. e deixa a porta aberta a «los que aleguen y acrediten suficientemente cualquier otra causa que les dificulte de forma grave el desempeño de la función de jurado». Supoño que o Sr. Xuiz non entendeu como suficientemente acreditada a miña conciencia, que non considerou esta como algo «grave» ou que, simplemente, non quixo complicarse a vida. Veremos qué pasa.
¿Estivo alguén antes nunha lista de xurados?

«Cuando los sindicatos convocamos una huelga en RENFE, alega el derecho de los ciudadanos al; cuando se trata de defender la movilidad de los ciudadanos con el ferrocarril de cercanías esto se le olvida.»

Rafael Camacho Navajas. Coordinador para Galicia do Sindicato Federal Ferroviario da Confederación General del Trabajo (SFF-CGT), nunha charla dada en Redondela sobre AVE ecercanías.

Foi por unha minirreportaxe vista onte na CNN+, que lembrei que hoxe, 3 de decembro é o aniversario da traxedia de Bhopal, onde morreron entre 6.000 e 8.000 personas nunha soa noite por un escape nunha planta química.

Chégame este destello nun momento duro. Despois de dous anos metido na Plataforma Contra a Autovía, e como se me sobrase tempo de outras obrigas máis importantes, vinme medio envolto no rexeitamento que os veciños da miña parroquia teñen contra o plan da Consellería de Vivenda e Solo e Xestur para instalar un polígono industrial no linde entre Mos e Redondela (eu non participo no blog, que ten bastante traballo).
A grande pregunta é ¿pode estar un (case) enxeñeiro industrial en contra dos polígonos industriais? a resposta é «depende». Depende de qué polígono. Se se trata de un polígono que (1) redunda coa chea de eles que se están a cosntruir na contorna e aínda non teñen confirmada nen media ocupación, que (2) se constrúe pegado a casas e sen aceptación consensuada dos veciños próximos, que (3) se pretende facer nunha paraxe forestal tronzando unha colina polo medio e usando a terra para rechear a vaguada próxima, (4) que desprecia elementos de patrimonio como o Camiño de Santigo, a XIX Vía Romana, e un complexo tumular aínda sen investigar e (5) carece de infraestruturas de comunicación terrestre, requerindo todavía máis obras e imapcto ambiental, a resposta é non, non estou de acordo.
Os argumentos, da outra parte: que se o progreso, que se os postos de traballo… Lembrando o acontecido en Bhopal, a parte máis mezquina de min lévame a pensar en cantos daqueles milleiros de mortos estarían supercontentos coa riqueza que Union Carbide estaría a xenerar alí. E antes de que me falen de demagoxia, e que me digan que Galicia non é a India, déixenme mandalos a ler o apuntado aquí (para non o esquecer) sobre o acontecido coa Brenntag en Caldas de Reis, Galicia, por non furar moito na web sobre o que está a pasar no entorno da ría de Vigo ou na do Burgo (que son as que sei, por que son as que me quedan preto).
A min pódenme levar a contraria canto queiran, e seguramente haberá cousas nas que esté errado, pero como algo sei sobre desenvolvemento, industria e investigación, e non teño ningún interese personal ó cando opoño a segundo qué cousas (antes ó contrario, beneficiaríame unha Galicia sobre industrializada), logo creo que estou perfectamente autorizado a dicir que Bhopal, como Chernobyl ou o Prestige, son exemplos do mundo que estamos a construir, da realidade que acompaña a unha teoría do progreso irresponsable e baseada no poder, nas ideoloxías que o admiran, e nunha extensa e elaboradísima ignorancia.
Bhopal, Chernobyl, o Prestige, e tantos outros, non son accidentes, son consecuencias, como son as guerras nos países con recursos naturais ou ubicacións xeoestratéxicas, e debemos abrir os ollos ante as causas e opoñernos a elas con todas as nosas forzas, se nos importa algo neste mundo.